Website ds. Hans van Dalen

PREDIKANT TE KUDELSTAART

Welkom op mijn website!

 Als predikant van de Protestantse Gemeente te Kudelstaart maak ik preken. Hier kunt u ze lezen of beluisteren!  Als u iets wilt gebruiken, zou ik het op prijs stellen, als u me dat laat weten!

 

 

God is een vluchteling
Artikel voor het blad Confessioneel, november 2017

 

Niet het boek ‘Liberaal Christendom’, niet het boek ‘De aarde bracht voort’, maar het boek ‘God is een vluchteling’ werd onlangs gekozen tot theologisch boek van het jaar 2017. Opvallend: Het boek is niet geschreven door een theoloog van het Nederlandse establishment. De schrijver – David Dessin - is een Vlaamse filosoof en onderzoeker. Hij opent op aansprekende wijze onze ogen voor de meest ingrijpende verandering in de kerk van de afgelopen jaren: de mondiale opkomst van een voor Europa nieuw soort christendom…

Zwaartepunt

Het zwaartepunt van de toekomst van het christendom ligt niet in West-Europa, maar vooral in Afrika, Azië en Zuid-Amerika. Honderd jaar geleden was de gemiddelde christen een Europese vrouw van 35; ‘Vandaag is dat eerder een Ugandese of Filipijnse vrouw van rond de twintig’. De tijd dat Europa een christelijke cultuur had ligt achter ons. Via een liberale theologie is het evangelie vervluchtigd tot een algemeen humanistische boodschap en zal het geheel verdampen. Wat er nog aan christelijk geloof in West-Europa overblijft zal vooral gestempeld worden door de instroom van migranten uit andere delen van de wereld. Het grootste deel van die ‘vluchtelingen’ is niet moslim (12 miljoen), maar christen (13 miljoen).

Spiegel

David Dessin beschrijft in zijn boek een aantal voorbeelden van christelijke gemeenschappen in Vlaanderen (dat had ook Nederland kunnen zijn) die hun herkomst hebben buiten Europa. Ze hebben zich – legaal of illegaal – gevestigd in onze omgeving. Ze nemen hun veelkleurige, soms ‘excentrieke’ ideeën mee. Ze zijn conservatief in hun opvattingen over westerse vrijheden, maar brengen hier ook hun – in orthodoxe ogen – ‘ketterse’ gebruiken: duiveluitdrijving, extase, profetische voorspellingen et cetera. Ze houden ons, westerse christenen, bovenal een spiegel voor: wat betekent het geloof voor ons? Wat hebben wij er voor over? Stempelt het onze keuzes in het leven of is het een private overtuiging waar geen zoutende kracht meer van uitgaat?

Midden-Oosten

Dat het traditionele christendom in Europa afwezig dreigt te raken is geen nieuw verschijnsel. De tijd dat Europa niet door het christelijk geloof gestempeld was ligt betrekkelijk kort achter ons. In Europa moeten wij ons realiseren dat er delen van de wereld zijn met veel oudere christelijke wortels. Allereerst in het Midden-Oosten. Daar ontstond de kerk in de eerste eeuwen van onze jaartelling. Het christendom in landen als Irak, Iran, Egypte, Syrië, Libanon en Turkije heeft de overheersing door moslims, de Mongoolse slachtpartijen en de Ottomaanse onderdrukking overleefd. In onze eeuw is het de vraag of het de golven van islamitisch fundamentalisme zal doorstaan. Juist christenen uit deze landen hebben het zwaar en zoeken een veilig heenkomen in het – in hun ogen – ‘christelijke’ Europa.

Legendarisch

Ook in Afrika en Azië heeft het christendom oeroude wortels, die – volgens de legenden – terug te voeren zijn tot de apostelen. De apostel Thomas zou het evangelie in India, ja zelfs tot in China hebben gebracht. Christenen in India noemen zich graag ‘Thomaschristenen’. De kerk in het Midden-Oosten wordt zelfs in verband gebracht met Jezus’ eigen ingrijpen: Hij stuurde nog voor Zijn dood en opstanding op verzoek van koning Abgar de apostel Taddeüs naar Edessa. De Ethiopische kerk beweert dat koning Salomo bij het bezoek van de koningin van Seba een droom had. Hij zag dat de zon zich verplaatste van Jeruzalem naar Ethiopië en Rome. Het licht van de Messias en Zijn Rijk zou stralen boven Noord-Afrika en het Byzantijnse Rijk.

Wat er ook waar is van deze legendarische verhalen, feit blijft dat het evangelie zich reeds in de eerste drie eeuwen heeft verspreid tot aan de einden der aarde. Niet door gewelddadige veroveringen of assimilatiepolitiek, maar ‘via een bijbel en sandalen’, aldus een Iraakse pater. 

Training

In Europa lopen de kerken leeg en moet de kerk zich terugtrekken uit het publieke domein. Aan de andere kant van de wereld beleeft het christendom juist een ongekende groei en bloei. Het is – als we de statistieken mogen geloven – een kwestie van tijd dat kerken in landen als China, de Filippijnen en grote delen van Afrika in aantal leden de westerse kerken zullen overvleugelen. Dit christendom zal wel een door het vuur gelouterd christendom zijn. Het heeft de beproevingen van vervolging, discriminatie en politieke onderdrukking doorstaan. Het heeft geleerd om te leven bij de enige troost in leven en in sterven en daarvan te getuigen: ‘Als ze ons doden, brengen ze ons gewoon bij God’. Het is - zoals een Chinese christen het uitdrukt – een ‘getraind’ christendom: ‘Een theologische opleiding hebben deze missionarissen niet gekregen, maar de meeste onder hen hebben jaren in de gevangenis doorgebracht, waar ze vaak zwaar gemarteld zijn. ‘Dat is onze training’, klinkt het’..

Vluchteling

Met dit soort christendom keert de kerk terug tot haar oorsprong: niet de kerk van machtigen wijzen en invloedrijken, maar de kerk van machtelozen, armen en gemarginaliseerde mensen. In de Bijbel zijn er legio voorbeelden van mensen die moesten ‘migreren’ of ‘vluchten’ vanwege vervolging, vijandschap of andere noodsituaties: Abraham, Mozes, David, Paulus… Bovenal de Mensenzoon, Gods Zoon, die geen plek had om zijn hoofd neer te leggen. Voor Wie de aarde geen plaats had. God als vluchteling. ‘God is een vluchteling’

 

 

Reageren? Vul het formulier in! 

30901